Sivas Köftesi coğrafi işaret ilanı

555 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME GEREĞİ COĞRAFİ İŞARETLERİN KORUNMASINA İLİŞKİN TESCİL TALEBİ İLANI

Aşağıda; başvuru tarihi, başvuru numarası, başvuru sahibi, çeşidi ve teknik özellikleri belirtilen coğrafi işaret tescil başvurusu, 4128 sayılı Kanunla düzenlemeler yapılan 555 sayılı Coğrafi İşaretlerin Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında ilgililerin “Başvurunun Resmi Gazete’de ilan tarihinden itibaren altı ay içinde ilgili herkes 3, 5, 7 ve 8 nci maddelerdeki hükümlere uygunluk açısından tescil talebinin geçersizliğine ilişkin Enstitü nezdinde itirazlarda bulunur.” hükmüne amir olan Kararnamenin 11 nci maddesinin 1 nci fıkrasına uygun olarak ilan edilmektedir.

Tescil edilecek coğrafi işaretler yine aynı Kararname’nin 20 nci maddesi gereğince; başkalarının aynı ürünleri üretimlerinin teknik özelliklerine uygunluğunun kontrolleri; aşağıda belirtilen komisyon tarafından hem üretim aşamasında hem de pazarlama aşamasında sürekli yapılacaktır.

Coğrafi İşaretin

Başvuru Tarihi                      :    01/02/2006

Başvuru No                           :    C2006/002

Coğrafi İşaretin Türü            :    Mahreç

Başvuru Sahibi                      :    SİVAS TİCARET VE SANAYİ ODASI

Başvuru Sahibinin Adresi     :    Turgut Özal Bulvarı No:7 SİVAS

Ürünün Adı                           :    Köfte

Coğrafi İşaretin Adı              :    Sivas Köftesi

Kullanım Biçimi                    :    Markalama

Coğrafi Sınırları                     :    Sivas il sınırı

Ürünün Tanımı ve Ayırt Edici Özellikleri : Sivas Köftesi’ni diğer kebap türlerinden ayıran en önemli özelliği, söz konusu köftenin üretiminde kullanılan etin, doğal ortamda ve kendine has bir floraya sahip Sivas bölgesi yaylalarında yonca, fiğ, kekik otu ile beslenerek yetiştirilmiş sığır ve koyun etinden elde edilmiş olmasıdır. Sivas’ta erkek toklu ve bir yaşındaki erkek danalar 3-4 ay merada otlatıldıktan sonra 3-6-9 ay kısa, orta ve uzun süreli beslemeye alınır. Yine besi süresincede Sivas arazisinde yetişen doğal kaba (yonca, korunga, fiğ, kekik otu) ve konsantre (arpa, buğday, yulaf, çavdar, burçak, fiğ) yemlerle beslendiklerinden Sivas arazi ve meralarının Botanik Kompozisyonu etin aromasının kendine özgü olmasına neden olur. Ayrıca üretim tekniği ve ustalık da önemli ölçüde farklılık katmaktadır. Karışım hazırlanırken tuz haricinde (salça, sebze, karabiber, iç yağı ve benzeri) hiçbir madde kullanılmaz. Sivas Köftesinin yapımında tuzdan başka katkı maddesi kullanılmadığından tuzun önemi de büyüktür. Tuz Gıda Maddeleri Tüzüğü’ ne uygun Sivas İli Zara İlçesi Tuzlagözü Köyünde üretilen herhangi bir kimyasal işlem görmeyen Doğal Kaynak Tuzudur. Bu aynı zamanda köftenin bekleme sürecinde renk değişimini önlediği gibi siyahlanmasına da engel olmakta, daha uzun süre dayanmasını sağlamaktadır. Sivas Köftesi’nin servisi, tamamlayıcı unsurları olan yeşillik ve salata ile eksiksiz yapılır.

Sivas köftesinin muayene ve analiz sonuçları aşağıdaki gibi olmalıdır.

Üretim Yeri: Sivas il sınırı

Coğrafi İşaretin Türü Mahreç İşareti ise Üretim Alanında Gerçekleşmesi Zorunlu Bulunan Özellikler: Sivas köftesinin üretiminde kullanılan etin, doğal ortamda ve kendine has bir floraya sahip Sivas bölgesi yaylalarında yonca, fiğ, kekik otu ile beslenerek yetiştirilmiş sığır ve koyun etinden elde edilmiş olması özelliği bulunmaktadır.

Sivas Köftesinin yapımında kullanılan tuz; Tuz Gıda Maddeleri Tüzüğü’ ne uygun Sivas İli Zara İlçesi Tuzlagözü Köyünde üretilen herhangi bir kimyasal işlem görmeyen Doğal Kaynak Tuzudur.

Üretim Metodu: Et ve Hazırlanış: Yaylalarda doğal ortamda yetiştirilmiş, en az iki yaşındaki dana etinin kaburga, but, kürek kısmı ile koyunun but kısmında elde edilen karkas et sinir, damar ve zarlarından ayıklanır.

Ayıklanan daha eti karıştırılarak kilo başına 20gr tuz eklenip, kıyma makinesinde orta kalınlıkta 1 defa çekilir.

Çekilen et karışım için herhangi bir katkı maddesi kullanmaksızın bir defa yoğrulur, asgari 12 saat dinlendirilir

Dinlendirilmiş et, orta kalınlıkta kıyma makinesinde tekrar çekilir.

Homojen halinde gelmiş karışım 25gr ağırlığında dilimlenir, avuç içerisinde şekil verilere 0,5 cm kalınlığında, 6-7 cm çapında oval bir görüntü oluşturulur. Bu işleme köfte hazırlama adı verilir.

Köfte hazırlamanın en büyük özelliği avuç içinde kalınlığın ve büyüklüğünün dengeli olarak ovalleştirilmesidir.

Dengeli ovalleştirme pişmenin önemli şartıdır. Ovalleştirme sırasında el suya batırılır. Ancak elde kalacak su miktarı gayet az olmalıdır. Su çok olursa et dağılır ve köftenin görüntüsü bozulur.

Porsiyon olarak satışa sunulan köfte 7 adet, et miktarı ise 175 gramdan daha az olamaz.

Pişirme: Hazırlanan köfteler, alevsiz yoğun korlu, meşe kömürü ateşinde, kısa aralıklarla çevrilerek her iki yüzünde pişmesini sağlayacak şekilde yeterli miktarda pişirilir. Pişirme derecesi, etin renginin kırmızıdan koyu kahverengine dönme seviyesidir. Çok fazla pişirilmemesine özen gösterilir, fazla pişmiş köfteler sertleşir.

Sunum: Pişmiş olan köfteler, kuru, geniş ve yayvan porselen tabakta servis yapılır. Köftenin altı sıcak Sivas pidesi ile serilir. Geniş tabağın boş bölümlerine, köfte ile aynı anda pişen domates parçaları, yeşil sivri biber ( acı veya tatlı) ile süs biberi ilave edilir. En üstte ısıtılmış, yağlanmış ekmek parçaları konur. Ayrıca ayrı ayrı küçük tabaklarda; soğan salatası (kuru soğan ve maydanoz kıyılarak sumak ve tuz ilave edilerek yanında limon parçaları ile) ezme, domates salatası (kabuğu soyulmuş domates, kuru soğan, ezilmiş görüntüsü verilecek şekilde zırh ile kıyılarak, tuz, acı kırmızı toz biber, zeytinyağı, limon suyu ilave edilmiş) ve çoban salatası( domates, salatalık, maydanoz, yeşil sivri biber doğranarak, tuz, zeytinyağı, turunç / limon suyu ilave edilmiş) ile birlikte maydanoz, tere, yeşil sivri biber, süs biberi, turp, süs biberi turşusu, kesilmiş turunç/limon parçaları hazırlanarak köfte ile sunulur.

Denetleme: Sivas Köftesinin; Tescilin Amacına, Ayırt Edici Özelliklere, Temel Esaslara, Analiz Raporlarında ve Türk Gıda Kodeksi ve TS’ye göre belirtilen değerlere uygunluğunun tespiti Sivas Ticaret ve Sanayi Odası’nın koordinatörlüğü, Sivas Valiliği, Sivas Belediye Başkanlığı, Sivas Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği ve Sivas Lokantacılar Odası’ndan birer kişinin katılımı ile oluşturulacak toplam 5 kişilik komisyon tarafından yapılacaktır.

Denetimlerde; Cumhuriyet Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Gıda Bölümü ile Tarım İl Müdürlüğü Kontrol Şube Müdürlüğü’nün konu uzmanlarından Numune Alma; Teknik Kontrol işlemlerinde ise il de bulunan Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı’na bağlı akredite edilmiş İl Kontrol Laboratuarından faydalanılacaktır.

Köfte ve Tuz numunesi almadan önce et ve Tuzun Sivas yöresine ait olup olmadığı kasaptan ve tuzcudan alınan faturalarla belgelenecektir.

Köfte numunesi çiğ ve pişmiş olarak kimyasal, mikrobiyolojik ve içindeki tuzun Türk Gıda Kodeksine göre miktar ve özelliklerinin tespiti amacıyla Kimyasal muayene için en az 250 Gr, Mikrobiyolojik Muayene için steril şartlarda gerek çiğ ve gerekse pişmiş köfteden en az 200 Gr alınır. Tuz tespiti için ise en az 500 Gr çiğ olarak köfte numunesi alınması gerekmektedir.

Köftede kullanılan tuzun kimyasal özelliklerin (Nacl,iyot vs) analizi İl Kontrol Laboratuarında yapılacaktır.

Komisyon, coğrafi işaretin kullanımına ilişkin denetimin yılda 1 kez düzenli olarak, ihtiyaç duyulduğunda ve şikayet üzerine ise her zaman yapacaktır. Denetime ilişkin raporlar, Sivas Ticaret ve Sanayi Odası tarafından düzenli olarak Türk Patent Enstitüsü’ne gönderilecektir.

3397/1-1

—————

555 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME GEREĞİ COĞRAFİ İŞARETLERİN KORUNMASINA İLİŞKİN TESCİL TALEBİ İLANI

Aşağıda; başvuru tarihi, başvuru numarası, başvuru sahibi, çeşidi ve teknik özellikleri belirtilen coğrafi işaret tescil başvurusu, 4128 sayılı Kanunla düzenlemeler yapılan 555 sayılı Coğrafi İşaretlerin Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında ilgililerin “Başvurunun Resmi Gazete’de ilan tarihinden itibaren altı ay içinde ilgili herkes 3, 5, 7 ve 8 nci maddelerdeki hükümlere uygunluk açısından tescil talebinin geçersizliğine ilişkin Enstitü nezdinde itirazlarda bulunur.” hükmüne amir olan Kararnamenin 11 nci maddesinin 1 nci fıkrasına uygun olarak ilan edilmektedir.

Tescil edilecek coğrafi işaretler yine aynı Kararname’nin 20 nci maddesi gereğince; başkalarının aynı ürünleri üretimlerinin teknik özelliklerine uygunluğunun kontrolleri; aşağıda belirtilen komisyon tarafından hem üretim aşamasında hem de pazarlama aşamasında sürekli yapılacaktır.

Coğrafi İşaretin

Başvuru Tarihi                      :    07/07/2008

Başvuru No                           :    C2008/029

Coğrafi İşaretin Türü            :    Menşe

Başvuru Sahibi                      :    İSPİR ESNAF VE SANATKARLAR ODASI

Başvuru Sahibinin Adresi     :    Yukarı Mahalle Cumhuriyet Cad. Esnaf İş Hanı Kat:2 İSPİR/ERZURUM

Ürünün Adı                           :    Kuru Fasülye

Coğrafi İşaretin Adı              :    İspir Kuru Fasülyesi

Kullanım Biçimi                    :    Markalama

Coğrafi Sınırları                     :    İspir ilçesi sınırları

ÜRÜNÜN TANIMI VE AYIRT EDİCİ ÖZELLİKLERİ:

İspir Fasülyesine ait genel özellikler.

O.Sivri: Orta Sivri, U.Sivri: Uzun Sivri, Az Bur: Az buruşuk

Mak.Has.Uyg.:Makineli Hasada Uygunluğu

Büyüme Tipi Yarı Sarılıcı

Bitki Boyu 150-170 cm

Bitkide bakla sayısı 40-50 adet

Bakla uzunluğu 7 cm 12 cm

İlk bakla yüksekliği 11 cm 15 cm

Baklada tohum sayısı 4 adet 5 adet

1000 tane ağırlığı 300 g-325 g

Tohum verimi 230 kg/da 305 kg/da

İspir fasülyesi, ülkemizde şeker fasülyesi olarak bilinen yuvarlağa yakın ve hafif böbrek şeklinde olabilmektedir.

ÜRETİM METODU : Fasulye sıcak iklim bitkisi olması nedeniyle yetiştiriciliği de ılıman ya da sıcak iklimlerde yapılabilmektedir. Nitekim fasulye 0C’nin altındaki sıcaklıklardan zarar görmektedir. Sıfırın altındaki 2-3 ^oC’lik sıcaklıklar bile oldukça önemli zararlara neden olmaktadır. Fasulye tohumlarının çimlenebilmesi için toprak sıcaklığının en az 10 ^oC olması gereklidir. Fasulye tohumları toprak sıcaklığı 20-30 ^oC arasında olduğu zaman en iyi çimlenme göstermektedir. Fasulye gelişme devresi içinde 20-25 ^oC arasında sıcaklık ister. Daha yüksek sıcaklarda çiçeklerin tozlanıp döllenmesi olumsuz yönde etkilenir ve ayrıca çiçek ve bakla dökülmeleri görülür.

Toprak Hazırlığı; İyi hazırlanmış keseksiz tohum yatağı iyi bir çimlenme ve çıkış gereklidir. Diğer taraftan sulama suyunun tarlada rahat bir şekilde dağıtılabilmesi için tarlanın iyi bir şekilde tesviye edilmesi gerekir. Bu amaçla ilkbaharda ekim öncesi tohum yatağı hazırlığı ve yabancı ot kontrölü için yapılacak toprak işlemelerde toprağı alt üst etmeyen ve 8-12 cm derinlikte alttan işleyen kazayağı, kırlangıç kuyruğu gibi aletler kullanılmalıdır. Daha sonra toprak tesviyesi ve varsa kesekleri parçalamak amacıyla diskaro +tapan,tırmık+tapan yada freze gibi aletler kullanılır.

Ekim zamanı; Ekim zamanını belirleyen en önemli faktör sıcaklıktır. Fasülye O C’nin altındaki sıcaklıklardan zarar görür. Bu nedenle fasülye ekimine ilkbahar son donlarının bitiminden sonra başlanır. Buna göre son donların meydana geldiği dönemde fasulye toprak düzeyine çıkmamış olmalıdır. Fasulyede minimum çimlenme sıcaklığı 10 ^oC olmakla birlikte bu sıcaklıkta çimlenme çok yavaştır. Çimlenmenin kısa sürede ve yüksek oranda gerçekleşmesi için toprak sıcaklığının en az 15^oC yi bulması gerekir. Dolayısıyla ekim zamanı bölgelere göre farklılık gösterir. Yörede bazen erken ekim yapılmakta dolayısı ile don ve aşırı yağışlardan zarar görebilmektedir.

Gübreleme; Baktagil bitkileri Rhizobium bakterileri vasıtasıyla ihtiyaç duydukları azotun ¾ ünü atmosferden sağlayabilmektedirler. Fakat fasulye simbiyotik yolla atmosferden en az miktarda (ortalama 5-6 kg/da) azot bağlayan bitkidir. Bitki bakteri, toprak ve iklim özelliklerine bağlı olarak simbiyotik azot fiksasyonu çok önemli düzeylerde değişebilmektedir. Yörede fasulye yetiştiriciliğinde yalnızca çiftlik gübresi kullanılmakta dolaysı ile verimde azalmalar görülebilmektedir.

Bakım; Fasulye tarımında en önemli bakım işlemi çapalama ve yabancı ot kontrolüdür. Ekim sonrası sulama yapılmış veya yağmur yağmışsa toprak yüzeyinde kaymak denilen sert bir tabaka oluşabilir. Çimlenen tohumların kolayca çıkış yapabilmesi için bu tabakanın hafif bir çapalama yapılarak kırılması gerekir.Bitkiler çiçek oluşturana kadar yabancı otların kontrol edilmesi gerekir.

Sulama; fasulye bitkisinin ekimden hasadına kadar 400-450 mm suya ihtiyacı vardır. Bitkinin ekimi yazlık olduğu için bu miktarın büyük bir çoğunluğunun sulama suyu ile verilmesi gerekir. Yörede genellikle ilk çiçeklenmeye kadar sulama yapılmamakta daha sonra düzenli olarak salma şeklinde sulama yapılmaktadır.

Çimlenme dönemi; Fasulye ekiminin yapıldığı toprakta çimlenme için toprakta yeterli miktarda nem bulunmalıdır. Çimlenme için yeterli nemin bulunmadığı durumda ya ekim öncesi sulama yapılarak toprak tava gelince ekilir, ya da ekim sonrası sulama yapılar. Ekimden sonra yapılacak sulama veya meydana gelecek yağış özellikle ağır topraklarda kaymak tabakası oluşturur. Bu kaynak tabakası çıkışı zorlaştıracağı için bu tabakanın yumuşatılması için hafif bir yağmurlama sulama yapılabilir.

Çıkış çiçekleme arası dönem; Hava sıcak ve toprakta nem sıkıntısı varsa bitkiler 10-15 cm boylandığında hafif sulama çok uygundur. Bu dönem ile çiçeklenme arasında hafif bir sulama yapılmalıdır. Sulamada karık sulama tercih edilmeli mümkün olmadığı durumlarda diğer sulama yöntemleri kullanılmalıdır. Gelişmenin ilk dönemlerinde fazla su verilmesi bitkide kök ve gövde çürüklerini artırır kök gelişimini yavaşlatır.

Hasat ve harman; Kuru tane amaçlı fasulye yetiştiriciliğinde hasat zamanının tesbiti son derece önemlidir. Hasadın erken yapılması denelerin buruşuk olmasına bağlı olarak verim ve kalitede azalmalara neden olmaktadır. Hasat için en uygun zaman bitkilerde baklaların genel olarak sarardığı tohumların normal şekil ve rengini kazandığı dönemdir. Harman makine ile yapılacaksa tanelerin fasla setleşmemesi gerekir. Hasat ve harman şekli yetiştiricilerin imkanlarına göre değişir. Ülkemizde hasat genel olarak bitkilerin elle yolunması yada biçilmesi şeklinde yapılır. Hasadın günün serin ve özellikle sabah saatlerinde yapılması hasat kayıplarını azaltmaktadır. Hasadı yapılan bitkiler küçük gruplar halinde iklim şartlarına bağlı olarak5-6 gün kurumaya bırakılır. Harman çoğunlukla sopayla dövmek yada üzerinden traktör gezdirmek suretiyle yapılmaktadır. Bu amaçla özel geliştirilmiş harman makineleri kullanılmaktadır. Bu durumda kırık tane oranının fazla olmaması için batör dönme hızının yüksek olmaması gerekir. Yörede hasat ağustos ayının ikinci yarısından itibaren başlamakta eylül ayı sonuna kadar devam etmektedir. Hasat elle yapılmakta sökülen bitkiler gölge yerlere taşınarak baklalar da bulunan daneler elle çıkarılmaktadır.

DENETLEME: Ürünün ekim aşaması, hasat aşaması ve pazarlamasına yönelik denetimler yılda 3 sefer olmak suretiyle İspir İlçe Tarım Müdürlüğü ve İspir Tarım Kredi Kooperatifi tarafından yapılacaktır. Herhangi bir şikayet konusunda her zaman ve gerektiğinde denetleme yapabilirler.